પર્યાવરણ અને અર્થતંત્રનાં સંતુલન સાથે વિકાસનો ૨૬ મુદ્દાનો રોડમેપ તૈયાર કરવા સરકારે સમિતિઓ બનાવી

સરકાર દ્વારા અર્થતંત્ર અને પર્યાવરણને subrat સંતુલિત અને સમૃદ્ધ બનાવવાના 26 મુદ્દાના કાર્યક્રમના અમલીકરણ માટે કંઈક વાયર ના ભાગરૂપે અલગ-અલગ સમિતિઓની રચના કરી વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી દ્વારા જાહેર કરવામાં આવેલા લક્ષ્યને સિદ્ધ કરવા કવાયત શરૂ કરી દેવામાં આવી છે આ કવાયતના ભાગરૂપે કેન્દ્ર નવી સમિતિઓની રચના ફ્રી તૈયાર કરવામાં આવેલા એજન્ડામાં સૌથી  ટોચ પર 2030 સુધીમાં 500GW બિન-અશ્મિભૂત ઇંધણ આધારિત ઊર્જા ક્ષમતા હાંસલ કરવાનું લક્ષ્ય છે.

તાજેતરમાં એક ઉચ્ચસ્તરીય કેબિનેટ સ્તરનીની બેઠક યોજવામાં આવી હતી જેમાં તમામ ક્ષેત્રોના તમામ વિભાગો – કોલસો, સ્ટીલ, સિમેન્ટ, પરિવહન, શિપિંગ, પાવર, રેલ્વે, નાગરિક ઉડ્ડયન, શહેરી વિકાસ અને વધુ -ને હાંસલ કરવામાં મદદ કરવા માટે કાર્ય યોજનાઓ બનાવવા માટે કહેવામાં આવ્યું હતું.  કરવામાં આવેલા 26 મુદ્દા ના અમલીકરણ માટેના ધ્યેયો વહેલામાં વહેલી તકે પુરા કરવાની તાકીદ કરવામાં આવી છે

કેન્દ્રએ તેના ૨૬ લક્ષ્યો પર કામ કરવાનું શરૂ કર્યું છે , ગ્લાસગો કોન્ફરન્સમાં વડા પ્રધાન મોદીએ જાહેર કરેલા  આબોહવાના લક્ષ્યોને પૂર્ણ કરવા માટે કાર્ય યોજનાઓ તૈયાર કરવા માટે સમિતિની રચના કરવામાં આવી છે .

તાજેતરમાં એક આંતર-મંત્રાલયની બેઠક યોજવામાં આવી હતી જેમાં તમામ ક્ષેત્રોના તમામ હિસ્સેદારો વિભાગો – કોલસો, સ્ટીલ, સિમેન્ટ, પરિવહન, શિપિંગ, પાવર, રેલ્વે, નાગરિક ઉડ્ડયન, શહેરી વિકાસ અને વધુ -ને હાંસલ કરવામાં મદદ કરવા માટે કાર્ય યોજનાઓ બનાવવા માટે કહેવામાં આવ્યું હતું. ૨૬ ધ્યેયો વહેલામાં વહેલી પુરા કરવાથીથર્મલ પાવર પ્લાન્ટ્સ પરરિન્યુએબલ એનર્જી (RE) સ્કેલ-અપની અસર તપાl ૨૦૩૧  સુધીમાં ૫૦૦ગીગવવોટ બિન-અશ્મિભૂત ઇંધણ આધારિત ઊર્જા ક્ષમતા હાંસલ કરવાનું લક્ષ્ય છે.

કેપ્ચરનવીનીકરણીય ઉર્જામાં વધારો કરવા માટેના વર્ષ મુજબના એક્શન પ્લાનથી લઈને ટ્રાન્સમિશન સિસ્ટમ, સ્ટોરેજ વિકલ્પો અને ડિસ્કોમ દ્વારા ખરીદીને સુનિશ્ચિત કરવા સુધીના સ્કેલ-અપના દરેક પાસાઓની વિગતો આપવા માટે વિવિધ પેનલોએ મીટિંગ શરૂ કરી દીધી છે.૩૦ ડિસેમ્બર, ૨૦૨૧ના રોજ, નવી અને પુનઃપ્રાપ્ય ઉર્જા મંત્રાલયે ‘મિશન ૫૦૦ગીગા વોટ’ માટે રોડમેપ તૈયાર કરવા માટે એક સમિતિની રચના કરી હતી જેની અધ્યક્ષતામાં પાવર મંત્રાલય અનેન સચિવોહાજર હતા. તેને ૨૦૩૦ સુધીમાં લક્ષ્યાંક હાંસલ કરવા માટે સૌર, પવન અને અન્ય નવીનીકરણીય ઉર્જા સ્ત્રોતોના રાજ્યવાર અને વર્ષવાર હિસ્સાને વ્યાખ્યાયિત કરવાનું કામ સોંપવામાં આવ્યું છે. આ મિશન સ્ટોરેજની ચિંતાને પોસાય તેવા પ્રોત્સાહક અને પ્રોત્સાહિત કરવાના માર્ગો પર ધ્યાન આપશે.

પાવર સેક્ટરમાં એનર્જી સ્ટોરેજને પ્રોત્સાહિત કરવા માટે પોલિસી ફ્રેમવર્ક બનાવવા માટે, કોપ ૨૬ની ઘોષણાના દિવસો પછી, વીજ મંત્રાલય દ્વારા નવેમ્બર ૨૦૨૧ માં અધિકારીઓએક અલગ સમિતિ બનાવવામાં આવી છે.

ચાર પેટા સમિતિ–  અને નિયમન, નાણાકીય અને કરવેરા મુદ્દાઓ, ટેક્નોલોજી અને માંગ વ્યવસ્થાપન પર — એ ઊર્જા સંગ્રહ પર એક ડ્રાફ્ટ પોલિસી તૈયાર કરવામાં મદદ કરી છે જેની ચર્ચા ચાલી રહી છે, એમ સૂત્રોએ  જણાવ્યું હતું. ત્રીજી કમિટી ભારતમાં ટ્રાન્સમિશન પ્લાનિંગમાં પુનઃપ્રાપ્ય ઉર્જાને વધારવાથી અન્ય મુખ્ય મુદ્દાને જોઈ રહી છે.

સેન્ટ્રલ ઇલેક્ટ્રિસિટી ઓથોરિટીના અધ્યક્ષતા હેઠળ ડિસેમ્બર ૨૦૨૧માં સ્થપાયેલી આ સમિતિ જરૂરી ‘આંતર રાજ્ય ટ્રાન્સમિશન સિસ્ટમ’ માટે યોજનાઓ તૈયાર કરવાની છે.

પુનઃપ્રાપ્ય ઉર્જા ક્ષમતાના વિકાસને સક્ષમ કરવા માટે, સરકાર દ્વારા દ્વારા ઉચ્ચ સૌર/પવન ઉર્જા ક્ષમતા ધરાવતા વિસ્તારોને આંતર રાજ્ય ટ્રાન્સમિશન સિસ્ટમ સાથે જોડવાની જરૂર છે, જેથી ત્યાં  ક્ષમતા આવી શકે અને ૫૦૦ ગીગા વોટ નોન હોવાનો લક્ષ્યાંક છે. ૨૦૩૦ સુધીમાં અશ્મિભૂત ઇંધણની ક્ષમતા હાંસલ કરી શકાય છે”, પેનલ પરના પાવર મંત્રાલયના આદેશમાં વાંચવામાં આવ્યું છે.

બીજી પેનલ, પાવર અને  ના સચિવોની સહ અધ્યક્ષતા હેઠળ, ૨૦૨૨ પછીના રિન્યુએબલ પરચેઝ ઓબ્લિગેશન્સની ભલામણ કરવા માટે ગયા મહિને રચવામાં આવી છે. તે વર્ષ મુજબ સંસાધન પર્યાપ્તતા યોજના તૈયાર કરશે અને ‘ઓપ્ટિમમ જનરેશન મિક્સ’ને ધ્યાનમાં રાખીને યોજના બનાવશે. વર્તમાન સ્થાપિત ક્ષમતા અને અંદાજિત માંગને પહોંચી વળવા વિવિધ સ્ત્રોતોમાંથી વધારાની શક્તિની જરૂરિયાત. કમિટી પર્યાવરણ અને ટકાઉ વિકાસ લક્ષ્યાંકો પર આંતરરાષ્ટ્રીય સર્વસંમતિને પણ ધ્યાનમાં રાખશે, ઉપરાંત ‘પર્યાવરણ અને આર્થિક બાબતોને સંતુલિત કરવા’, તેના સંદર્ભની શરતો કહે છે.

આ પેનલ દેશમાં મહત્તમ અને શક્ય પુનઃપ્રાપ્ય ઉર્જા ક્ષમતા વધારાની શક્યતાનું મૂલ્યાંકન કરશે, ‘આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રતિબદ્ધતાઓને પરિપૂર્ણ કરવા’ માટે પર્યાપ્ત એવા પ્લાન ઉમેરશે.અને વીજ ખરીદીની કિંમત ઓછી રાખવા અને ડિસ્કોમને નાણાકીય સંકટમાંથી બચાવવા માટે કોઈપણ સ્ત્રોતમાંથી વધારાનું ઉત્પાદન કરવાનું આયોજન કરવામાં આવ્યું છે સરકાર દ્વારા ૨૬ મુદ્દા અમલીકરણ માટે સમિતિઓની રચના કરી લક્ષ્ય રીતે પૂરું કરવાનું નિર્ધારકરવામાંઆવ્યો છે